Spory gospodarcze

Kiedy spór jest gospodarczy i co to zmienia

Sprawa jest gospodarcza, gdy toczy się między przedsiębiorcami i wynika z ich działalności. Kodeks postępowania cywilnego przewiduje dla niej odrębne postępowanie z zaostrzonymi rygorami, dlatego już na początku ustalam, czy sprawa się do niego kwalifikuje, bo od tego zależy strategia.

Ta kwalifikacja nie jest formalnością. Postępowanie gospodarcze rządzi się własnymi, surowymi zasadami dotyczącymi dowodów i terminów, o których niżej. Ich nieznajomość potrafi przesądzić o przegranej niezależnie od tego, po czyjej stronie jest racja.

Postępowanie gospodarcze: prekluzja i terminy

Najważniejszą cechą tego postępowania jest prekluzja dowodowa. Twierdzenia i dowody trzeba przedstawić już w pozwie albo w odpowiedzi na pozew, a zgłoszone później sąd co do zasady pomija. Oznacza to, że sprawę wygrywa się na etapie pierwszego pisma, a nie w trakcie procesu.

Dochodzą do tego krótkie terminy, pierwszeństwo dowodu z dokumentu oraz możliwość zawarcia przez strony umowy dowodowej, która ogranicza dopuszczalne dowody. Dlatego im wcześniej wejdę w sprawę, tym lepiej można ją ustawić: zebrać i uporządkować dowody oraz zaplanować pisma, zanim zamkną się terminy.

Windykacja krok po kroku

Dochodzenie należności prowadzę etapami. Zaczynam od etapu polubownego: wezwania do zapłaty, negocjacji i, gdy to sensowne, ugody, która kończy sprawę szybciej i taniej niż proces. Dobrze sformułowane wezwanie często wystarcza, by kontrahent zapłacił.

Gdy etap polubowny nie skutkuje, kieruję sprawę na drogę sądową: pozew, a dla roszczeń bezspornych elektroniczne postępowanie upominawcze, które jest szybsze. Po uzyskaniu tytułu prowadzę egzekucję komorniczą. Przy większych należnościach już na początku rozważam zabezpieczenie roszczenia na majątku dłużnika, aby wyrok przełożył się na realny odzysk, a nie pozostał na papierze.

Arbitraż i sąd polubowny

Nie każdy spór musi trafić do sądu powszechnego. Jeśli strony zawrą zapis na sąd polubowny, spór rozstrzyga arbitraż, który bywa szybszy, bardziej poufny i pozwala wybrać osoby o odpowiedniej wiedzy. Wyrok sądu polubownego, po jego uznaniu albo stwierdzeniu wykonalności przez sąd, ma moc prawną na równi z wyrokiem sądu powszechnego.

Doradzam, kiedy arbitraż się opłaca, i przygotowuję zapis na sąd polubowny już na etapie umowy, tak aby w razie sporu droga była jasna. Prowadzę też sprawy, w których taki zapis już obowiązuje.