Produkt zgłoszony do Safety Gate: obowiązki sprzedawcy i procedura wycofania

Stan prawny na dzień 29 października 2026.

Gdy produkt z oferty sklepu, dystrybutora lub wydawnictwa pojawia się w Safety Gate albo gdy organ lub platforma przysyła sygnał o zagrożeniu, sprzedawca najpierw wstrzymuje sprzedaż, a dopiero potem sprawdza, czy alert obejmuje jego model, partię i rynek. Jeżeli egzemplarze trafiły już do konsumentów, samo zdjęcie oferty nie wystarczy, ponieważ GPSR wymaga bezpośredniego zawiadomienia kupujących i bezpłatnego środka zaradczego. W czwartym odcinku serii o GPSR opisuję te kroki w kolejności, w jakiej układam je przy wdrożeniach.

Safety Gate to unijny system wymiany informacji o niebezpiecznych produktach nieżywnościowych, w którym alerty publikują organy nadzoru rynku. Wpis nie jest decyzją skierowaną do konkretnego sklepu, jednak zgodnie z art. 12 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2023/988 w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (GPSR) dystrybutor, który „ma powody, by przypuszczać”, że produkt nie spełnia wymagań bezpieczeństwa, „nie udostępnia tego produktu na rynku, dopóki nie będzie on zgodny z wymaganiami”. Moim zdaniem alert dotyczący produktu z oferty daje takie powody.

Co sprzedawca robi w pierwszych godzinach po alercie?

Pierwsze działania mają zatrzymać produkt, zanim analiza dobiegnie końca:

1. Zablokować sprzedaż we wszystkich kanałach, także na marketplace, w feedach reklamowych, porównywarkach cen i programach afiliacyjnych.

2. Odseparować zapasy w magazynie i u operatora logistycznego.

3. Porównać alert z własnymi danymi: modelem, EAN, numerem partii lub seryjnym, datami dostaw.

4. Zabezpieczyć faktury, listę zamówień, reklamacje i korespondencję z dostawcą.

5. Zawiadomić producenta lub importera, platformy i operatora logistycznego.

Jeżeli sprzedane egzemplarze okażą się niebezpieczne, art. 12 ust. 4 GPSR każe dystrybutorowi natychmiast poinformować producenta lub importera, zadbać o środki naprawcze, w tym wycofanie z obrotu lub odzyskanie produktu, i zapewnić, aby organy nadzoru rynku dostały informację przez portal Safety Business Gateway. Zgłoszenie podaje dane o ryzyku, liczbie egzemplarzy i podjętych działaniach. Zapewnienie dostawcy, że problem nie dotyczy dostarczonej partii, przyjmuję dopiero wtedy, gdy stoją za nim dokumenty.

Jak przeprowadzić wycofanie z obrotu i odzyskanie produktu od konsumentów?

GPSR odróżnia wycofanie z obrotu, które zatrzymuje produkt w łańcuchu dostaw, od odzyskania, które ma doprowadzić do zwrotu produktu będącego już u konsumenta (art. 3 pkt 25 i 26 GPSR). Sklep, który sprzedał choć jeden egzemplarz, prowadzi oba procesy równolegle.

Według art. 35 ust. 1 GPSR kupujących trzeba poinformować „bezpośrednio i bez zbędnej zwłoki”, a przedsiębiorcy, którzy zbierają dane osobowe klientów, wykorzystują je do celów odzyskania produktu. Sklep, który wysyła zawiadomienie do bazy kupujących, wykonuje więc obowiązek z rozporządzenia i nie prowadzi przy tym marketingu. Gdy do części nabywców nie da się dotrzeć, art. 35 ust. 4 GPSR wymaga zawiadomienia na stronie internetowej, w mediach społecznościowych, w biuletynach i w punktach sprzedaży, a w stosownych przypadkach także w mediach.

Podmiot odpowiedzialny za odzyskanie oferuje konsumentowi skuteczny, nieodpłatny i terminowy środek zaradczy, co do zasady z wyborem co najmniej dwóch spośród naprawy, wymiany na bezpieczny produkt tego samego typu i zwrotu kwoty nie niższej niż zapłacona cena (art. 37 ust. 1 i 2 GPSR), więc sam voucher tych wymagań nie spełnia. Konsument nie płaci za wysyłkę, a produkt nieprzenośny przedsiębiorca odbiera sam. Uprawnienia z tytułu niezgodności towaru z umową zostają przy konsumencie, ponieważ art. 37 ust. 1 GPSR obowiązuje „bez uszczerbku” dla dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/770 z dnia 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści cyfrowych i usług cyfrowych oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/771 z dnia 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów sprzedaży towarów.

Czy zdjęcie oferty przez marketplace zwalnia sprzedawcę?

Platforma, która ma „faktyczną wiedzę” o odzyskaniu produktu, bezpośrednio powiadamia konsumentów, którzy kupili go przez jej interfejs, i informuje sprzedawcę o usunięciu oferty (art. 22 ust. 12 GPSR). Nakaz organu platforma wykonuje najpóźniej w ciągu dwóch dni roboczych (art. 22 ust. 4 GPSR), a przedsiębiorcom, którzy często oferują produkty niezgodne z rozporządzeniem, po uprzednim ostrzeżeniu zawiesza usługi (art. 22 ust. 11 GPSR). Te obowiązki biegną obok obowiązków sprzedawcy, nie zamiast nich. Rekomenduję ustalić z każdą platformą na piśmie, kto powiadomi nabywców, żeby klient nie dostał dwóch sprzecznych komunikatów.

Nowa karta produktu z innymi zdjęciami nie ukryje towaru z alertu, gdyż Komisja korzysta z narzędzia eSurveillance, które porównuje zgłoszenia Safety Gate z ofertami w sklepach i na platformach, także po zmianie opisu lub zdjęć. Organy prowadzą też skoordynowane przeglądy ofert internetowych (sweep). Po pierwszym takim przeglądzie na podstawie GPSR, przeprowadzonym w 2025 r. i dotyczącym artykułów dla dzieci, organy wydały platformom 252 nakazy usunięcia ofert.

Produkt od dostawcy spoza UE: kto odpowiada i jakie dokumenty zebrać?

Importerem jest podmiot z siedzibą w Unii, który wprowadza do obrotu w Unii produkt z państwa trzeciego (art. 3 pkt 10 GPSR). Sklep, który sam sprowadza towar od producenta spoza Unii, spełnia tę definicję i odpowiada jak importer. Gdy producent nie ma siedziby w Unii, oferta musi wskazywać osobę odpowiedzialną w rozumieniu art. 16 ust. 1 GPSR (art. 22 ust. 9 lit. b GPSR), a brak tych danych może stać się osobnym zarzutem.

Teczka incydentu zabezpiecza sprzedawcę w kontaktach z organem i ubezpieczycielem, a przy tym jest podstawą regresu wobec dostawcy. Obejmuje alert z analizą dopasowania, historię sprzedaży z numerami partii, decyzje o blokadzie z datami, korespondencję z dostawcą i platformami, zgłoszenie w Safety Business Gateway, zawiadomienia z dowodami wysyłki oraz rejestr napraw, wymian i zwrotów pieniędzy. Z wdrożeń GPSR wiem, że zawiadomienie da się napisać w godzinę, trudniej natomiast wykazać, której partii dotyczy problem i komu ją sprzedano, jeżeli system sprzedaży nie zapisuje numerów partii.

Pakiet wdrożeniowy GPSR dla sklepu i dystrybutora

Przygotowuję pakiet wdrożeniowy GPSR dla e-commerce, dystrybutorów i wydawnictw: procedurę incydentową z podziałem ról, wzory zawiadomień, listę dokumentów do teczki incydentu, zasady współpracy z platformami i korzystania z danych kupujących zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, RODO) oraz klauzule do umów z importerem i dostawcą. Zakres obsługi firm opisuję w ofercie dla przedsiębiorców. Jeśli alert już przyszedł, napisz do mnie.

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej.

Źródła

• Rozporządzenie (UE) 2023/988 w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (GPSR), tekst w Dzienniku Urzędowym UE. link

• GPSR, tekst skonsolidowany według stanu na 29 maja 2026 r. link

• EUR-Lex, streszczenie GPSR z omówieniem obowiązków podmiotów gospodarczych i platform internetowych. link

• Wytyczne Komisji Europejskiej do GPSR (C/2025/6233), m.in. o zgłoszeniach w Safety Business Gateway i środkach zaradczych przy odzyskaniu produktu. link

• Volumina Legum, polskie brzmienie art. 37 GPSR (dostępne są też art. 3, 12, 22, 35 i 36). link

• Safety Business Gateway, portal zgłoszeń przedsiębiorców do organów nadzoru rynku. link

• eSurveillance, narzędzie Komisji Europejskiej do wyszukiwania ofert produktów niebezpiecznych w internecie. link

• Your Europe, informacje dla przedsiębiorców o bezpiecznej sprzedaży produktów w UE. link

• CCPC (irlandzki organ ochrony konsumentów), komunikat o wynikach przeglądu ofert artykułów dla dzieci i 252 nakazach usunięcia ofert. link